Kısaca
SMETA (Sedex Members Ethical Trade Audit), Sedex üyelerinin tedarikçilerinde sosyal uygunluğu değerlendirmek için kullandığı denetim metodolojisidir. 2 sütunlu denetim çalışma standartlarına ve iş sağlığı ve güvenliğine bakar; 4 sütunlu denetim bunlara çevre ve iş etiği başlıklarını ekler. Sonuç bir sertifika değil, bulguların yer aldığı bir rapordur.
SMETA neden istenir?
Markalar ve perakendeciler, tedarik zincirlerindeki çalışma koşullarını görmek için tedarikçilerinden ortak bir yöntemle yapılmış denetim ister. SMETA bu ortak yöntemlerden biridir: aynı rapor birden fazla müşteriyle Sedex platformu üzerinden paylaşılabildiği için tedarikçinin her alıcıya ayrı denetim vermesi gerekmez.
Bu yüzden SMETA, “geçti ya da kaldı” sınavı gibi değil, sizin hakkınızda paylaşılacak bir kayıt gibi düşünülmeli. Raporda yazan her bulgu, düzeltme planıyla birlikte alıcınızın önüne gelir.
2 sütun mu, 4 sütun mu?
| Kapsam | 2 sütunlu | 4 sütunlu |
|---|---|---|
| Çalışma standartları | Var | Var |
| İş sağlığı ve güvenliği | Var | Var |
| Çevre | Yok | Var |
| İş etiği | Yok | Var |
Hangisinin yapılacağına genellikle denetimi talep eden alıcı karar verir. Hazırlığa başlamadan önce alıcınızın hangi kapsamı istediğini yazılı olarak teyit etmek, gereksiz iş yükünü baştan önler.
SMETA 7.0 ile ne değişti?
Sedex, metodolojinin güncel sürümü SMETA 7.0 ile iki yeniliği öne çıkarıyor: işyerinin yönetim sistemlerine daha derin bakan bir Yönetim Sistemleri Değerlendirmesi ve sürdürülebilir iyileştirme için ek çalışma gereken yerleri gösteren “Collaborative Action Required” bulgu türü. SMETA 7.0, Kasım 2025'te Tüketim Malları Forumu'nun SSCI programı tarafından tanındı.
Pratikteki anlamı şu: yalnız kayıtların var olması yetmiyor; o kayıtları kimin, hangi prosedürle tuttuğu ve aksaklık olduğunda ne yapıldığı da soruluyor.
Hazırlık: GAP analizi ve denetim öncesi kontrol
GAP analizi, işyerinin bugünkü durumunu denetim kriterleriyle karşılaştırıp eksikleri denetimden önce görmenizi sağlar. Aşağıdaki liste, denetçilerin en sık baktığı kayıtların kısa bir özetidir; kendi işyeriniz için işaretleyerek hızlı bir ön kontrol yapabilirsiniz.
Denetim öncesi ön kontrol
0 / 8 hazır
İşaretlemediğiniz her madde, GAP analizinde ilk bakılacak yerdir.
Econova'da bu konu
- SEDEX / SMETA denetim hazırlığıGAP analizi ve denetim öncesi hazırlık desteği
- SEDEX / SMETA Kriterleri ve Denetim Hazırlık EğitimiSürdürülebilirlik eğitimleri
- İşyerinde İnsan Hakları ve Zorla Çalıştırmanın Önlenmesi EğitimiSürdürülebilirlik eğitimleri
- Risk değerlendirmesi ne zaman yenilenir?İlgili yazı
Kaynaklar
- Sedex: SMETA Audit
- Sedex: Elevating Supply Chain Sustainability with SMETA 7.0
- Sedex: SMETA Secures SSCI Recognition
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; kuruluşunuza özgü yükümlülükler için güncel mevzuatı ve ilgili program kurallarını esas alın.



